భారతదేశం – నూతన వాతావరణ లక్ష్యాలు (NDC 2035)

కేంద్ర మంత్రివర్గం ఇటీవల ఆమోదించిన ఈ లక్ష్యాలను UNFCCC (United Nations Framework Convention on Climate Change) కు సమర్పించనున్నారు.

1. ప్రధాన లక్ష్యాలు (Quantitative Targets)

పోటీ పరీక్షల్లో అంకెలు మరియు శాతాలు చాలా ముఖ్యం:

• శిలాజేతర ఇంధన సామర్థ్యం (Non-Fossil Fuel Capacity): 2035 నాటికి మొత్తం విద్యుత్ స్థాపిత సామర్థ్యంలో 60% వాటాను పునరుత్పాదక ఇంధనాల (సౌర, పవన, జల, అణు విద్యుత్) ద్వారా సాధించడం. (గతంలో 2030 నాటికి 50% లక్ష్యంగా ఉండేది).
• ఉద్గారాల తీవ్రత తగ్గింపు (Emissions Intensity): 2005 నాటి స్థాయిలతో పోలిస్తే, 2035 నాటికి జిడిపి (GDP) యూనిట్‌కు ఉద్గారాల తీవ్రతను 47% తగ్గించడం.
• కార్బన్ సింక్ (Carbon Sink): అదనపు అటవీ మరియు వృక్ష సంపద ద్వారా 3.5 బిలియన్ టన్నుల నుండి 4 బిలియన్ టన్నుల మేర కార్బన్ డయాక్సైడ్ సమానమైన కార్బన్ సింక్‌ను సృష్టించడం.

2. ప్రస్తుత స్థితి (Current Status as of 2025-26)

• స్థాపిత సామర్థ్యం: ప్రస్తుతం భారతదేశం సుమారు 52% శిలాజేతర ఇంధన సామర్థ్యాన్ని ఇప్పటికే సాధించింది.
• ఉద్గారాల తగ్గింపు: 2005-2020 మధ్య కాలంలోనే 36% ఉద్గారాల తీవ్రతను తగ్గించగలిగింది.
• అటవీ విస్తీర్ణం: 2021 నాటికి భారత భూభాగంలో 24.6% అటవీ విస్తీర్ణం ఉంది (జాతీయ అటవీ విధానం లక్ష్యం: 33%).

3. ముఖ్యమైన వేదికలు & ఒప్పందాలు

• పారిస్ ఒప్పందం (Paris Agreement): దీని ప్రకారం ప్రతి ఐదేళ్లకు ఒకసారి దేశాలు తమ NDCలను నవీకరించాలి.
• COP30: బ్రెజిల్‌లోని బెలెమ్ (Belem) లో జరిగిన 30వ కాన్ఫరెన్స్ ఆఫ్ పార్టీస్ సదస్సులో ఈ ప్రతిపాదనలు చర్చకు వచ్చాయి.
• నెట్ జీరో (Net Zero): భారతదేశం 2070 నాటికి ‘నెట్ జీరో’ ఉద్గారాల స్థాయిని చేరుకోవాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.

4. పరీక్షలకు ఉపయోగపడే అదనపు అంశాలు (Key Terms)

• NDC: Nationally Determined Contributions (స్వచ్ఛందంగా ప్రకటించుకున్న లక్ష్యాలు).
• LiFE (Lifestyle for Environment): పర్యావరణ అనుకూల జీవనశైలిని ప్రోత్సహించే భారత ప్రభుత్వ నినాదం.
• G-20 పాత్ర: G-20 దేశాలలో 2035 లక్ష్యాలను ప్రకటించని చివరి దేశాల్లో భారత్ ఒకటి (అర్జెంటీనాతో కలిపి), ఇప్పుడు ఈ ప్రకటనతో భారత్ తన నిబద్ధతను చాటింది.

ఏపీ ‘AI ఫ్యూజన్’ సమ్మిట్ – 2026 (AI Fusion Summit)

ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం మరియు కేంద్ర సంస్థల సహకారంతో రాష్ట్రంలో ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI) రంగాన్ని ప్రోత్సహించడానికి ఈ సదస్సును నిర్వహిస్తున్నారు.

1. సదస్సు వివరాలు (Event Details)

• తేదీ: ఏప్రిల్ 4, 2026.
• వేదిక: విజయవాడ, ఆంధ్రప్రదేశ్.
• నిర్వాహకులు: ఏపీ డిజిటల్ టెక్నాలజీ ఇండస్ట్రీ నెట్‌వర్క్ (APDTIN) మరియు డీప్‌టెక్ నైపుణ్య ఫౌండేషన్ (DTNF).
• మద్దతు: ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం మరియు సాఫ్ట్‌వేర్ టెక్నాలజీ పార్క్స్ ఆఫ్ ఇండియా (STPI).

2. సదస్సు ఇతివృత్తం (Theme)

• థీమ్: “AI-ఫస్ట్ వరల్డ్: ఏజెంట్స్, మోడల్స్ & మెషీన్స్” (AI-first world: Agents, models & machines).

3. చర్చించబోయే 6 ప్రధాన అంశాలు (Focus Areas)

పరీక్షల్లో AI యొక్క అప్లికేషన్స్ గురించి అడిగే అవకాశం ఉంది, ఈ ఆరు రంగాలు ముఖ్యమైనవి:

1. ఏజెంటిక్ AI (Agentic AI): స్వతంత్రంగా పనులు చేయగలిగే AI వ్యవస్థలు.
2. జనరేటివ్ AI & LLMs: కంటెంట్ సృష్టించే AI మరియు లార్జ్ లాంగ్వేజ్ మోడల్స్.
3. ఫిజికల్ AI & రోబోటిక్స్: భౌతిక యంత్రాలలో AI వినియోగం.
4. క్రాస్ సెక్టోరల్ AI: వివిధ రంగాలలో (వ్యవసాయం, ఆరోగ్యం, విద్య) AI అనుసంధానం.
5. AI & ఫ్యూచర్ ఆఫ్ వర్క్: పని విధానాల్లో రాబోయే మార్పులు.
6. AI ఫర్ స్టార్టప్‌లు: నవకల్పనలు మరియు స్టార్టప్ రంగంలో AI పాత్ర.

4. పరీక్షా దృక్పథంలో ముఖ్యమైన గణాంకాలు (Key Stats for Exams)

• ఆర్థిక ప్రభావం: 2030 నాటికి ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థకు AI సుమారు 15.70 ట్రిలియన్ డాలర్ల ఆదాయాన్ని చేకూరుస్తుందని అంచనా.
• లక్ష్యం: ఆంధ్రప్రదేశ్‌ను AI హబ్‌గా మార్చడం మరియు స్థానిక స్టార్టప్‌లకు గ్లోబల్ ఎక్స్‌పోజర్‌ను కల్పించడం.

5. ఇతర అనుబంధ అంశాలు (Quick Reference)

• STPI: ఇది కేంద్ర ఎలక్ట్రానిక్స్ మరియు ఐటీ మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలోని సంస్థ.
• APDTIN: ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో ఐటీ పరిశ్రమల అభివృద్ధికి కృషి చేసే నెట్‌వర్క్.

బిట్ బ్యాంక్ టిప్: “ఏప్రిల్ 2026లో ‘AI ఫ్యూజన్’ సదస్సు ఎక్కడ జరిగింది?” అని అడిగితే సమాధానం – విజయవాడ. దీని థీమ్ ఏమిటి? అని అడిగితే – AI-first world.

వి.ఎం.సి (VMC) – స్మార్ట్ దోమల నివారణ ప్రాజెక్టు

1. ప్రధాన పరికరాలు (Key Devices)

మున్సిపల్ యంత్రాంగం రెండు రకాల పరికరాలను ప్రయోగాత్మకంగా ప్రవేశపెట్టింది:

• స్మార్ట్ మస్కిటో ఎలిమినేటర్ (Smart Mosquito Eliminator): ఇది 50 నుండి 100 మీటర్ల పరిధిలో సుమారు 50,000 దోమలను ఆకర్షించి సంహరించగలదు.
• స్మార్ట్ మస్కిటో సెన్సార్ (Smart Mosquito Sensor): ఇది దోమలను చంపదు, కానీ వాటి లింగం (Gender), జాతి (Species) మరియు సాంద్రత (Density) గురించిన సమాచారాన్ని అందిస్తుంది.

2. విశ్లేషణ మరియు ఫలితాలు (Scientific Analysis)

వార్డ్ నంబర్ 10లో ఏర్పాటు చేసిన సెన్సార్ ద్వారా సేకరించిన సమాచారం ప్రకారం:

• అనోఫిలస్ (Anopheles) దోమలు: ఇవి మలేరియా వ్యాప్తికి కారకాలు. ఇవి ప్రధానంగా మంచినీరు నిల్వ ఉన్న చోట (Fresh water stagnation) పెరుగుతాయని ఈ పరికరం గుర్తించింది.
• ప్రయోజనం: దోమల జాతిని ముందే గుర్తించడం ద్వారా ‘వెక్టర్ బోర్న్ డిసీజెస్’ (Vector-borne diseases) ను అరికట్టేందుకు ముందస్తు ప్రణాళికలు (Action Plan) వేయవచ్చు.

3. కార్యాచరణ ప్రణాళిక – టెక్నాలజీ వినియోగం

దోమల నియంత్రణకు VMC అనుసరిస్తున్న ఆధునిక పద్ధతులు:

• డ్రోన్ల వినియోగం (Drones): దోమల సంతతిని అరికట్టడానికి నీటి నిల్వలపై డ్రోన్ల ద్వారా ఆయిల్ స్ప్రే చేయడం.
• IoT ట్రాకింగ్: ప్రతి వార్డులో నిర్వహించే ఫాగింగ్ (Fogging) మెషీన్లకు IoT (Internet of Things) ఆధారిత ట్రాకింగ్ సిస్టమ్‌ను అమర్చడం.
• మ్యాన్యువల్ క్లీనింగ్: కాలువలు మరియు ఇతర నీటి వనరుల శుభ్రత.

4. వ్యర్థాల నిర్వహణ – వినూత్న పద్ధతి (Waste Management)

కాలువల్లో దోమల ఉత్పత్తికి ప్రధాన కారణమైన PET (Polyethylene Terephthalate) బాటిళ్ల నివారణకు ఒక సామాజిక-ఆర్థిక మార్గాన్ని ఎంచుకున్నారు:

• పారిశుధ్య కార్మికులు సేకరించిన PET బాటిళ్లను స్క్రాప్ డీలర్లకు అమ్ముకునేలా (కేజీకి ₹15 చొప్పున) అనుమతినిచ్చారు.
• దీని ద్వారా రోజుకు సుమారు 1,000 కేజీల ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాలు డ్రెయిన్ల నుండి తొలగించబడుతున్నాయి.

5. పరీక్షా బిట్స్ (Quick Facts)

• ప్రాజెక్టు ప్రారంభ వేదిక: కరెన్సీ నగర్, విజయవాడ.
• అనోఫిలస్ దోమలు: మలేరియా కారకాలు (మంచినీటిలో పెరుగుతాయి).
• PET పూర్తి పేరు: పాలిథిలిన్ టెరెప్తలేట్.
• IoT: ఇంటర్నెట్ ఆఫ్ థింగ్స్ (యంత్రాల మధ్య సమాచార మార్పిడికి వాడే సాంకేతికత).

ఆంధ్రప్రదేశ్ – ‘కలినరీ టూరిజం’ (Culinary Tourism) ఒప్పందం

ఆంధ్రప్రదేశ్‌ను ఆహార పర్యాటక కేంద్రంగా (Culinary Hub) మార్చే లక్ష్యంతో రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఈ కీలక అడుగు వేసింది.

1. ఒప్పందం వివరాలు (MoU Details)

• పక్షాలు: ఆంధ్రప్రదేశ్ పర్యాటక శాఖ మరియు ఇండియన్ కలినరీ ఇన్స్టిట్యూట్ (Indian Culinary Institute – ICI).

2. ప్రధాన లక్ష్యాలు (Objectives)

• తెలుగు వంటకాల ప్రచారం: సాంప్రదాయ తెలుగు రుచులను జాతీయ మరియు అంతర్జాతీయ వేదికలపై ప్రదర్శించడం.
• ప్రాంతీయ ఆహార సంస్కృతి: ఏపీలోని విభిన్న ప్రాంతీయ ఆహార అలవాట్లను (ఉదా: రాయలసీమ, కోస్తా, ఉత్తరాంధ్ర రుచులు) పర్యాటక ఆకర్షణలుగా మార్చడం.
• నైపుణ్యాభివృద్ధి (Skill Development): కలినరీ రంగంలో యువతకు శిక్షణ ఇచ్చి, ఉపాధి మరియు జీవనోపాధి అవకాశాలను మెరుగుపరచడం.

3. భవిష్యత్తు కార్యాచరణ (Future Initiatives)

• ఆహార ఉత్సవాలు (Food Festivals): ఆంధ్రప్రదేశ్ టూరిజం అథారిటీ ఆధ్వర్యంలో రాష్ట్రవ్యాప్తంగా మరియు ఇతర ప్రాంతాలలో సంయుక్తంగా ఫుడ్ ఫెస్టివల్స్ నిర్వహించడం.
• గ్లోబల్ అప్పీల్: స్థానిక వంటకాలకు అంతర్జాతీయ గుర్తింపు తీసుకురావడానికి ICI యొక్క నైపుణ్యాన్ని (Expertise) ఉపయోగించుకోవడం.
• టూరిజం సర్క్యూట్: పర్యాటక ప్రాంతాల్లో స్థానిక ఆహారానికి ప్రాధాన్యతనిస్తూ ప్రత్యేక ప్యాకేజీల రూపకల్పన.

4. పరీక్షా దృక్పథంలో ముఖ్యాంశాలు (Quick Points for Exams)

• కలినరీ టూరిజం అంటే ఏమిటి?: ఒక ప్రాంతం యొక్క ఆహారం, వంట పద్ధతులు మరియు సంస్కృతిని అనుభవించడానికి పర్యాటకులు చేసే ప్రయాణం.
• ICI (Indian Culinary Institute): ఇది కేంద్ర పర్యాటక మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలోని స్వయంప్రతిపత్తి కలిగిన సంస్థ (దీని ప్రధాన క్యాంపస్ తిరుపతిలో ఉంది).
• ఏపీ టూరిజం డెవలప్‌మెంట్ కార్పొరేషన్ (APTDC) చైర్మన్: నూకసాని బాలాజీ.

సెబీ (SEBI) – గూగుల్ మధ్య ఒప్పందం: ‘ఫిన్‌ఫ్లూయెన్సర్స్’ నియంత్రణ

ఆర్థిక మార్కెట్లలో జరుగుతున్న అవకతవకలను అరికట్టడానికి మరియు నకిలీ ఆర్థిక సలహాదారుల నుండి పెట్టుబడిదారులను రక్షించడానికి ఈ చర్యలు చేపట్టారు.

1. ప్రధాన అంశాలు (Key Initiatives)

• వెరిఫైడ్ బ్యాడ్జ్ (Verified Badge): గూగుల్ ప్లే స్టోర్‌లో సెబీ వద్ద నమోదైన (Registered) స్టాక్ బ్రోకర్ల యాప్‌ల పక్కన ఇకపై ‘టిక్ మార్క్’ (Tick Mark) కనిపిస్తుంది.
• AI వినియోగం: నిబంధనలను ఉల్లంఘించే ‘ఫిన్‌ఫ్లూయెన్సర్ల’ (Finfluencers) వీడియోలు మరియు కంటెంట్‌ను గుర్తించి తొలగించడానికి ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI) ను ఉపయోగించాలని సెబీ గూగుల్‌ను కోరింది.
• లక్ష్యం: అనధికారిక వ్యక్తులు ఇచ్చే తప్పుడు ఆర్థిక సలహాల వల్ల పెట్టుబడిదారులు నష్టపోకుండా చూడటం.

2. ‘ఫిన్‌ఫ్లూయెన్సర్స్’ అంటే ఎవరు? (Definition)

• సోషల్ మీడియా ప్లాట్‌ఫారమ్‌ల (YouTube, Instagram, X) ద్వారా స్టాక్ మార్కెట్, మ్యూచువల్ ఫండ్స్ మరియు ఇతర ఆర్థిక అంశాలపై సలహాలు ఇచ్చే వ్యక్తులను ‘ఫిన్‌ఫ్లూయెన్సర్స్’ (Financial Influencers) అంటారు.
• వీరిలో సెబీ వద్ద రిజిస్టర్ కాకుండా సలహాలు ఇచ్చే వారిని నియంత్రించడం ఈ ఒప్పందం ప్రధాన ఉద్దేశ్యం.

3. పరీక్షా దృక్పథంలో ముఖ్యాంశాలు (Quick Reference for Exams)

• సెబీ (SEBI): సెక్యూరిటీస్ అండ్ ఎక్స్ఛేంజ్ బోర్డ్ ఆఫ్ ఇండియా. ఇది భారతదేశంలోని మూలధన మార్కెట్ (Capital Market) నియంత్రణ సంస్థ.
• ప్రస్తుత చైర్మన్: తుహిన్ కాంత పాండే (Tuhin Kanta Pandey).
• ప్రధాన కార్యాలయం: ముంబై.
• ముఖ్య ఉద్దేశ్యం: ఇన్వెస్టర్ల ప్రయోజనాలను రక్షించడం (Investor Protection).

4. ఇతర ముఖ్యాంశాలు (Additional Points)

• యాప్ లేబుల్ (App Label): ప్లే స్టోర్‌లో యాప్‌ల విశ్వసనీయతను గుర్తించడానికి ఈ లేబుల్ సహాయపడుతుంది.
• సహకారం: టెక్నాలజీ దిగ్గజం గూగుల్‌తో కలిసి సెబీ చేస్తున్న ఈ ప్రయోగం ఆర్థిక రంగంలో డిజిటల్ భద్రతను పెంచుతుంది.

పర్యావరణ శాస్త్రం – కీలక పదజాలం (Science Quiz Analysis)

1. లోకల్ ఎక్స్‌టింక్షన్ (Local Extinction / Extirpation):

ఒక జాతి ప్రపంచవ్యాప్తంగా కాకుండా, ఒక నిర్దిష్ట ప్రాంతంలో (Particular Region) మాత్రమే పూర్తిగా అంతరించిపోతే దానిని ‘లోకల్ ఎక్స్‌టింక్షన్’ లేదా ‘ఎక్స్‌టిర్పేషన్’ అంటారు. ఆ జాతి ఇతర ప్రాంతాలలో జీవించి ఉంటుంది.

• ఉదాహరణ: ఒకప్పుడు భారతదేశంలో ఉన్న చీతాలు ఇక్కడ అంతరించిపోయాయి (లోకల్ ఎక్స్‌టింక్షన్), కానీ ఆఫ్రికాలో ఉన్నాయి.

2. అనాజెనిసిస్ (Anagenesis):

ఒక జీవజాతి కాలక్రమేణా క్రమంగా మార్పు చెందుతూ (Evolution), పాత జాతి అంతరించి కొత్త జాతిగా రూపాంతరం చెందడాన్ని ‘అనాజెనిసిస్’ అంటారు. దీనిని ‘లీనియర్ ఎవల్యూషన్’ (Linear Evolution) అని కూడా పిలుస్తారు. ఇక్కడ ఒకే వంశవృక్షం (Lineage) ఉంటుంది.

3. ఎకలాజికల్ మరియు ఫంక్షనల్ ఎక్స్‌టింక్షన్ (Ecological & Functional Extinction):

• X = ఎకలాజికల్ (Ecological): ఒక జాతి ఉనికిలో ఉన్నప్పటికీ, దాని సంఖ్య ఎంత తక్కువగా ఉంటుందంటే.. అది పర్యావరణ వ్యవస్థలో (Ecosystem) తన పాత్రను పోషించలేకపోతుంది.
• Y = ఫంక్షనల్ (Functional): ఇది ఎకలాజికల్ ఎక్స్‌టింక్షన్ యొక్క తీవ్ర రూపం. ఆ జాతి ఉన్నా లేకున్నా పర్యావరణ వ్యవస్థపై ఎటువంటి ప్రభావం ఉండదు. అది దాదాపు శూన్యం అని భావించవచ్చు.

4. మినిమమ్ వయబుల్ పాపులేషన్ (Minimum Viable Population – MVP):

ఒక జాతి ప్రకృతిలో మనుగడ సాగించడానికి ఉండవలసిన కనీస జనాభా సంఖ్యను ‘MVP’ అంటారు. ఒకవేళ జనాభా ఈ స్థాయి కంటే తక్కువగా ఉంటే, వాటిని ‘లివింగ్ డెడ్’ (Living Dead) అంటారు. ఎందుకంటే వాటిలో జన్యు వైవిధ్యం (Genetic Diversity) లోపించి, కొత్త ముప్పులను తట్టుకోలేక భవిష్యత్తులో అంతరించిపోతాయి.

5. ఎక్స్‌టింక్షన్ డెట్ (Extinction Debt):

గతంలో జరిగిన కొన్ని సంఘటనల వల్ల (ఉదా: అటవీ విస్తీర్ణం తగ్గడం) ఒక జాతి భవిష్యత్తులో ఖచ్చితంగా అంతరించిపోతుంది అని తెలిసినప్పుడు, ఆ స్థితిని ‘ఎక్స్‌టింక్షన్ డెట్’ అంటారు. అంటే ఆ జాతి అంతరించిపోవడానికి ప్రకృతికి ఒక రకమైన ‘అప్పు’ (Debt) పడిందని అర్థం.

క్విక్ రివిజన్ బిట్స్ (Quick Revision Bits)

• క్రిటికల్ మాస్ (Critical Mass): చైన్ రియాక్షన్ జరగడానికి కావాల్సిన కనీస ఇంధనం (న్యూక్లియర్ ఫిజిక్స్).
• ఫ్లాష్ పాయింట్ (Flashpoint): ఒక పదార్థం స్వతహాగా మండటానికి సిద్ధంగా ఉండే ఉష్ణోగ్రత.
• సాల్టింగ్ ద ఎర్త్ (Salting the Earth): నేలలో సోడియం క్లోరైడ్ (NaCl) పెరగడం వల్ల మొక్కలు ఎండిపోవడం.

గృహ సుగమ్ పోర్టల్ (Gruh Sugam Portal)

ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు మరియు రక్షణ రంగ సిబ్బందికి గృహ రుణాల ప్రక్రియను సులభతరం చేయడానికి ఉద్దేశించిన డిజిటల్ ప్లాట్‌ఫారమ్ ఇది.

1. ప్రాథమిక సమాచారం (Basic Facts)

• ప్రారంభించిన సంస్థ: నేషనల్ హౌసింగ్ బ్యాంక్ (NHB).
• తేదీ: మార్చి 26, 2026.
• నోడల్ ఏజెన్సీ: భారత ప్రభుత్వ ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ.
• వెబ్‌సైట్: https://gruhsugam.nhbonline.org.in/

2. లబ్ధిదారులు (Target Beneficiaries)

ఈ పోర్టల్ ప్రధానంగా కింది వర్గాల కోసం రూపొందించబడింది:

• రక్షణ రంగ సిబ్బంది (Defence Personnel): ఆర్మీ, నేవీ, ఎయిర్‌ఫోర్స్.
• పారామిలిటరీ దళాలు (Paramilitary Forces): CRPF, BSF, CISF మొదలైనవి.
• ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు: కేంద్ర మరియు రాష్ట్ర ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు అందరూ.

3. పోర్టల్ యొక్క ప్రధాన లక్షణాలు (Salient Features)

పరీక్షల్లో ‘డిజిటల్ గవర్నెన్స్’ లేదా ‘బ్యాంకింగ్ రిఫార్మ్స్’ కింద ఈ అంశాలు అడిగే అవకాశం ఉంది:

• డిజిటల్ లెండింగ్ (Digital Lending): బ్యాంకులు లేదా ఆర్థిక సంస్థలకు వెళ్లాల్సిన అవసరం లేకుండానే తమ పరిపాలనా విభాగాల (Administrative Units) ద్వారా డిజిటల్‌గా దరఖాస్తు చేసుకోవచ్చు.
• యూనిఫైడ్ డిజిటల్ మార్కెట్‌ప్లేస్: వివిధ బ్యాంకులు ఇచ్చే ఆఫర్లను ఒకే చోట పోల్చి చూసుకుని, తక్కువ వడ్డీ రేటు ఉన్న రుణాన్ని ఎంచుకోవచ్చు (Transparency).
• రిమోట్ యాక్సెస్: సరిహద్దుల్లో లేదా మారుమూల ప్రాంతాల్లో విధులు నిర్వహిస్తున్న సైనికులు సైతం తమ ఉన్న చోటు నుండే లోన్ పొందవచ్చు.
• గ్రీవెన్స్ రిడ్రెస్సల్: ఫిర్యాదుల పరిష్కారం మరియు ఆన్‌లైన్ చాట్ సదుపాయం ద్వారా సందేహాల నివృత్తి.

4. పరీక్షా దృక్పథంలో ముఖ్యాంశాలు (Quick Reference)

• NHB (National Housing Bank): ఇది దేశంలో గృహ రుణాల నియంత్రణ మరియు ప్రోత్సాహానికి ఏర్పాటు చేయబడిన అత్యున్నత సంస్థ.
• ఆశయం: అందరికీ అందుబాటులో గృహ నిర్మాణం (Affordable Housing) మరియు ‘డిజిటల్ ఇండియా’ లక్ష్యాలను సాధించడం.
• ప్రయోజనం: రుణ మంజూరు ప్రక్రియలో జాప్యాన్ని తగ్గించడం (Efficiency) మరియు మధ్యవర్తుల ప్రమేయం లేకుండా పారదర్శకతను పెంచడం.

బిట్ బ్యాంక్ టిప్: “రక్షణ మరియు ప్రభుత్వ ఉద్యోగుల కోసం NHB ప్రారంభించిన ప్రత్యేక గృహ రుణ పోర్టల్ పేరు ఏమిటి?” అని అడిగితే సమాధానం – గృహ సుగమ్ (Gruh Sugam).